De geschiedenis
Revue en Parque Mayer
Vóór de cabaretdiners had Lissabon de teatro de revista en een amusementspark met theaters genaamd Parque Mayer. Wat ze waren, en wat er nog staat.
Reserveer je cabaret tafel ↗Kort antwoord
De nauwste inheemse verwant van het cabaret in Lissabon is de teatro de revista, een populaire vorm van komische sketches, satire en muzikale nummers met danseressen in veren en pailletten. De thuisbasis was Parque Mayer, een amusementspark met theaters naast de Avenida da Liberdade dat in 1922 opende. De vorm had haar publiek verloren tegen de jaren 1990, maar drie theaters blijven bestaan. Niets hiervan is verbonden aan het diner dat u boekt; het is de eigen achtergrond van de stad.
Wat een revue was
De teatro de revista vindt haar oorsprong in Frankrijk in de late 18e eeuw, met vanaf het begin een functie van protest. Ze bereikte Portugal in de 19e eeuw, en de eerste revue in Portugese stijl werd eind die eeuw opgevoerd in het inmiddels verdwenen Teatro Gymnasio. Net als de operette combineerde ze muziek, dans en theater, maar ze miste een enkele verhaallijn. Een algemeen thema hield een ontspannen opeenvolging van nummers bijeen, waarin individuele optredens werden afgewisseld met dansgroepen.
Satire onder de censor
De gloriejaren van de vorm in Portugal kwamen in de 20e eeuw, en vele daarvan vielen onder het Estado Novo, wiens censoren het toneel in het oog hielden. Revues konden nog steeds min of meer gepunte boodschappen overbrengen, met politieke en sociale kritiek verstopt in komische scènes, en het theater werd een van de weinige plaatsen met enige vrijheid van meningsuiting. Na de Aprilrevolutie was die vrijheid simpelweg overal beschikbaar. Dat droeg bij aan de neergang van het genre: een grap ten koste van het regime betekent minder zodra iedereen haar hardop kan zeggen.
Het park opent
Parque Mayer nam grond over die toebehoorde aan de tuinen van het Mayerpaleis, gebouwd in 1901 en eigendom van Adolfo de Lima Mayer. In 1921 ging de site over naar Luís Galhardo, een man van het theater die droomde van een plek gewijd aan vermaak. Het opende in juni 1922, en het Maria Vitória-theater, vernoemd naar een actrice die enkele jaren daarvoor was overleden, begon in juli met de revue Lua Nova. De Variedades kwam in 1926, het Capitólio in 1931 en het ABC in 1956.
Een avond uit in het park
Het waren nooit alleen maar theaters. Op het terrein waren restaurants, carrousels, terrassen, paviljoens en schietgalerijen, samen met fadohuizen, en op verschillende momenten cinema, worstelen en boksen. De Portugese Wikipedia noemt het bovenal een bohémienplek, waar gewone feestvierders, de politieke elite en de intellectuelen van Lissabon allemaal kwamen opdagen. Een andere bijnaam leeft voort op de pagina voor het hoofdtheater, het Broadway van Lissabon. In de praktijk was dit een hele avond eten, drinken en shows binnen één enkele poort.
Het Capitólio
Het gebouw dat het meest de moeite waard is om te zien, is het Capitólio, ontworpen door architect Luís Cristino da Silva en geopend in 1931. Het combineerde vereenvoudigde art-deco-elementen binnen een zuiver, rationeel silhouet en bracht een theater, muziekzaal en bioscoop onder één dak samen, met een openluchtbioscoop op het terras erboven. Het behoort tot de eerste modernistische periode in de Portugese architectuur. Na een uitgebreide restauratie heropende het in oktober 2016 en het won dat jaar de Valmor-prijs. Het draagt nu ook de naam van revuester Raul Solnado.
Wat u nu kunt zien
Vanaf de jaren 1990, toen de revue haar publiek verloor, begon het park te vervallen en raakte het jarenlang verwikkeld in juridische geschillen over het terrein. In 2025 restten er nog drie theaters en een handvol restaurants: het Maria Vitória, het heropende Variedades en het Capitólio, terwijl het ABC werd gesloopt. Het park ligt naast de Avenida da Liberdade, dus je kunt de gebouwen overdag zien. Informeer vooraf wat er op het programma staat voordat je een avond daar plant, want een Portugeestalige revue is een heel andere avond dan het diner op deze site.
Van het park naar de tafel
Er is geen directe lijn van deze theaters naar een bepaald diner in de stad van vandaag, en de locatie op deze plek beweert dat ook niet. De connectie is er een van eetlust. Lissabon heeft altijd genoten van glitter, muziek en een vleugje lef, samen met een maaltijd en een drankje op dezelfde avond. Weten over de revue zal niet veranderen wat er op je bord ligt, maar het betekent wel dat je de theaters opmerkt terwijl je de avenue afdaalt en begrijpt waarom ze er zijn.
Bronnen